Horacy

Horacy Quintus Horatius Flaccus – poeta rzymski okresu klasycznego, związany z dworem cesarskim.

Urodził się 8 grudnia 65 r. p.n.e. w Wenuzji w południowej Italii . Jego ojciec był wyzwoleńcem. Pomimo trudności finansowych, Horacy otrzymał staranne i wszechstronne wykształcenie w Rzymie oraz w Grecji, gdzie studiował filozofię i grekę.

Gdy po zabójstwie Juliusza Cezara spiskowcy Brutus i Kasjusz przybyli do Grecji, sformowali tam oddziały. Zwerbowany został do nich także przebywający tam wówczas Horacy, który uzyskał stopień trybuna wojskowego (dowódca legionu). Brał udział w bitwie pod Fillipi przeciwko Oktawianowi Augustowi w 42 r.p.n.e. zakończonej klęską sił republikańskich i koniecznością ucieczki.

Powrócił do Italii, gdzie dowiedział się o śmierci ojca i konfiskacie majątku rodzinnego. Zdołał jednak zdobyć posadę sekretarza u kwestora, co zapewniło mu utrzymanie i możliwość zajmowania się poezją. Utworami Horacego zainteresował się Wergiliusz i wprowadził go do domu Mecenasa – bogatego arystokraty, doradcy cesarza. Poeta związał się z kręgiem literackim skupionym wokół arystokraty, który rozciągnął nad nim patronat. Dzięki temu Horacy został wprowadzony na dwór Oktawiana oraz dostał posiadłość w górach sabińskich, co znacznie poprawiło jego sytuację materialno-społeczną.

Poeta cieszył się przychylnością i uznaniem cesarza, który nawet proponował poecie stanowisko osobistego sekretarza. Oktawian August wysoko cenił jego twórczość.

Horacy zmarł w wieku 57 lat 27 listopada 8r.p.n.e. Jego grób znajduje się w Rzymie.

Do naszych czasów zachowały się następujące utwory Horacego:

Epody-krótkie utwory o treści politycznej; powstałe pod wrażeniem wojny peruzyńskiej – groza wojen domowych wyraża się radą dla Rzymian, by idąc za przykładem Fokejczyków opuścili Rzym i wywędrowali na Wyspy Szczęśliwe – gdzieś poza Słupy Herkulesa.
Satyry-ośmieszające wady i słabości ludzkie, nie krytykuje w nich jednostek wybitniejszych, nie jest surowym sędzią lecz ?śmiejąc się mówi prawdę”
Pieśni (Carmina, znane także jako „Ody” – Odes) to największe osiągnięcie Horacego o bardzo bogatej tematyce – utwory religijne, biesiadne, wiersze do przyjaciół, wiersze do kochanek, motywy klasyczne i hellenistyczne, refleksje na temat śmierci i wybuchy radości życia; posiadały doskonałą konstrukcję metryczną
Listy (Epistulae) zawierają dużo przemyśleń filozoficznych, poruszają także problemy z zakresu poetyki.
Category: antyk, biografia, horacy | No Comments »
Lipiec
25
Exegi monumentum… Horacy
Utwór „Exegi monumentum” należy do gatunku ody.

Podmiot liryczny możemy utożsamiać z autorem. Zawarte są tu wątki autobiograficzne. Horacy był synem wyzwoleńca (niewolnika, któremu nadano wolność), wspomina też o swych rodzinnych stronach – pochodził z Wenuzji nad Aufidem. Pieśń porusza temat poezji i jej trwałości. Jest swego rodzaju podsumowaniem twórczości. W chwili pisania utworu Horacy był już uznanym poetą. Podmiot liryczny wyraża przekonanie, że zapewnił sobie wieczną chwałę dzięki swej poezji, czego symbolem jest pomnik. Ma on być wielki i wspaniały, górować nawet nad królewskimi piramidami.

„Wybudowałem pomnik trwalszy niż ze spiżu”
W odróżnieniu od spiżowych posągów, jego nigdy nie upadnie, nie zniszczy się z upływem czasu. Oprze się działaniu niepogody, a nawet najpotężniejszym żywiołom.

„Nie wszystek umrę wiem że uniknie pogrzebu
Cząstka nie byle jaka”
Podmiot liryczny zostawia po sobie spuściznę literacką – zapis swych myśli i uczuć. Tym samym sprawi, że wciąż będzie obecny wśród żyjących. Chociaż fizycznie umrze, przetrwa jego poezja i sława. Pozostanie poza niszczycielskim działaniem czasu.

„Potąd będę wciąż młody pokąd na Kapitol
Ma wstępować z milczącą westalką pontifeks”
Pontifeks, najwyższy kapłan, składa ofiary w świątyni na Kapitolu, gdzie czczone są najważniejsi bogowie – Jowisz, Junona i Minerwa. To kolejny obraz wyrażający trwałość. Bóstwa będą czczone dopóki będzie istniał Rzym nazywany Wiecznym Miastem, ówczesna potęga światowa, której nic nie jest w stanie zagrozić.

Podmiot liryczny opowiada o sobie – przywołuje obraz rodzinnych stron – krainy nad Aufidusem oraz określa swe pochodzenie społeczne:” ja z nizin wyrosły”. Mimo niezbyt sprzyjającego środowiska – prowincjonalnego pochodzenia i niskiego statusu społecznego może poszczycić się wielkim osiągnięciem:

„pierwszy doprowadziłem nurt eolskiej pieśni
do Italów”
Czuje, że zasłużył na sławę, chce by o nim mówiono, wspominano jego życie i osiągnięcia.

Ostatnie dwa wersy to apostrofa do Melponei – muzy tragedii. Podmiot liryczny prosi ją o delficki laur. Apollo, którego najsławniejsza świątynia znajdowała się w Delfach był bogiem piękna, muzyki, patronował sztuce i poezji, przewodził muzom. Tym samym Horacy wyraża dumę ze swoich osiągnięć i uważa że w pełni zasłużył na chwałę.

Autotematyczny utwór stanowi podsumowanie dotychczasowego dorobku Horacego. Wyraża dumę z osiągnięć i wiarę w wieczną sławę. Autor zdaje sobie sprawę, że jego poezja jest wartościowa, zasługuje na uznanie. Twórczość zapewni mu nie tylko nieprzemijającą pamięć, ale także nieśmiertelność – jego myśli wciąż będą żywe dla odbiorców jego poezji.

Autor nie używa znaków interpunkcyjnych. Wielka litera oznacza początek nowej myśli.